หมอนรองกระดูกเสื่อม คือ ภาวะที่หมอนรองกระดูกเสื่อมสภาพลง สูญเสียความยืดหยุ่นและลดความสูงลง ส่งผลให้รับแรงกระแทกได้น้อยลงและเกิดอาการปวดหลังหรือปวดคอร้าวลงแขนขา ชา หรืออ่อนแรงได้ โดยสาเหตุมาจากอายุ การใช้งานกระดูกสันหลังที่ไม่เหมาะสม น้ำหนักตัวมาก และขาดการออกกำลังกาย การรักษาประกอบด้วยการปรับพฤติกรรม กายภาพบำบัด การใช้ยา การฉีดยา และการผ่าตัด

อาการของหมอนรองกระดูกเสื่อม

  • ปวดหลังหรือคอ มีอาการปวดตื้อๆ บริเวณเอวหรือคอ และอาจปวดร้าวลงไปที่สะโพก แขน หรือขา
  • อาการปวดแย่ลง เมื่อนั่ง ก้มตัว ยกของ หรือไอ จาม
  • มีอาการชาหรืออ่อนแรง หากมีการกดทับเส้นประสาท อาจมีอาการชา อ่อนแรงของกล้ามเนื้อขาหรือแขน
  • การเคลื่อนไหวลำบาก อาจมีอาการคอแข็ง หรือเดินลำบาก

สาเหตุที่ทำให้หมอนรองกระดูกเสื่อม

  • อายุ เมื่ออายุมากขึ้น สารโปรติโอไกลแคนและคอลลาเจนในหมอนรองกระดูกจะลดลง ทำให้น้ำและความยืดหยุ่นลดลง
  • การใช้งานที่ไม่เหมาะสม การนั่งทำงานนานๆ ท่าทางที่ไม่ถูกต้อง การยกของหนัก หรือการทำกิจกรรมที่ส่งผลเสียต่อกระดูกสันหลัง
  • น้ำหนักตัวที่มากเกินไป ทำให้กระดูกสันหลังต้องรับน้ำหนักเพิ่มขึ้น และหมอนรองกระดูกเสื่อมได้ง่ายขึ้น
  • การขาดการออกกำลังกาย ทำให้กล้ามเนื้อแกนกลางลำตัวอ่อนแอลง
  • การสูบบุหรี่ ทำให้เลือดไปเลี้ยงหมอนรองกระดูกลดลง

การรักษา

ปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ปรับท่าทางการนั่ง การยกของ และบริหารกล้ามเนื้อหลังและหน้าท้องให้แข็งแรง

  • กายภาพบำบัด เพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงและความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อ
  • ยา เช่น ยาแก้ปวด ยาต้านการอักเสบ ยาคลายกล้ามเนื้อ
  • การฉีดยา เช่น ฉีดสเตียรอยด์เพื่อลดอาการปวดและการอักเสบ
  • การผ่าตัด เป็นทางเลือกสุดท้าย หากการรักษาด้วยวิธีอื่นไม่ได้ผล